Дури и ако земјата е со послаб квалитет, може да биде профитабилна. Оние кои сакаат да имаат земја и сакаат да заработат, а земјата што ја имаат е неквалитетна, можат да се одлучат да одгледуваат шипка. За него се одлучија двајца пријатели и кумови, напиша минатата година Агросмарт.
Дарко Т. работи во угостителството и заедно со својот кум во 2019 година засадил шипка на хектар и 30 ари во Овча, блиску до Белград. Веднаш планирале да работат и да преработат.
– Инвестирањето во шипинката е инвестиција во иднината, бидејќи експлоатацијата трае неколку децении. Не е тешко да расте и брзо расте. Што е најважно, тој е вистинско богатство на здравјето, бидејќи има висока содржина на железо и витамини, а слаткото од шипинка е едно од најубавите спомени од детството на многу генерации.
Зошто би им одзеле такво нешто на идните генерации? Кумот се заинтересира за шипурак и ми понуди да влезам во бизнисот. Со задоволство прифатив и по многу време и работа го дочекавме првиот род. Морам да напоменам дека никој од нашите семејства пред нас не се занимавал со земјоделство – вели Дарко.
Тие се одлучија за три различни сорти: schmitt, polymeriana и lax.
– За нив се одлучивме слушајќи ги советите на производителот на садници, бидејќи созреваат во различни временски интервали, што ни го олеснува берењето – вели Дарко.
Бербата се врши рачно и трае од септември до првите мразеви. Просечен берач може да жнее помеѓу 30-50 кг дневно. Како што објаснува Дарко, двете семејства се вклучени во бизнисот. Тоа е работа која бара многу време.
– Сега бериме рачно, бидејќи немавме пресметка за машинска берба. Сепак, планираме следната сезона да изнајмиме машина за берба, бидејќи очекуваме минимум 7-8 тони род – вели Дарко.
Колку се инвестициите во досегашната шипинка?
Со оглед на тоа што претходно не се занимавале со земјоделство и дека ја немале потребната механизација, трошоците од самиот почеток биле значително повисоки отколку ако досега некој што веќе се занимавал со земјоделство подигнал.
Моравме да платиме за се, дури и за орање. За овие три години одржување на плантажите, почнувајќи со набавка на садници, преку ѓубрење, прскање (син камен и врвно облекување), косење, кроење, како и некои други ситници, инвестиравме околу 5.000 евра. Во однос на одржувањето, оваа година ни беше најскапа. И самите знаете колку поскапе горивото, ѓубривото и се останато – вели Дарко.
Преработка на шипинки
Иако постои можност за откуп на сировата шипка, сепак поради ниската откупна цена Дарко и Марко решија оваа година целиот род да го преработат во каша (овошна каша) и џем.
– Откупната цена на шипинки е ниска, па затоа не е исплатлива за производителите со мали насади. Имаме над 4.000 здрави растенија на нашата плантажа. Сè уште не сме во полн цут и повеќе ни се исплати да преработиме се. Ја чекаме целосната жетва и тогаш ќе можеме да си ја дозволиме таа удобност, односно продажба на сирово овошје – објаснува Дарко.
Овошната каша (пулпа) е практично полупроизвод што се добива со варење на шипинки во вода и потоа нивно матење. Семињата и влакната се одвојуваат со посебни методи. Кога ќе се добие чиста пулпа, се претвора во производ – џем, со дополнително варење (со додавање на шеќер).
– Во мешавината не додаваме јаболка, тикви и слично, што многумина го прават за да добијат повеќе.
Клиентите најчесто го купуваат за да си направат џем или затоа што самите не можат да набават сирови калинки. Во врска со слаткото, морам да нагласам дека нашиот џем е 100% шипка. Една тегла од 720 ml содржи приближно половина килограм шипка. Бидејќи само по себе не е сладок, мора да додадеме шеќер и тоа е тоа.
Не додаваме желатин или лимонска киселина, која често може да ја видите на декларацијата како состав од џем. Луѓето знаат да го ценат, бидејќи вкусот на вистински џем од шипинка говори сам по себе – вели Дарко.
