Во православната традиција со векови се зборува за силата на верата, молитвата и светите предмети кои го чуваат човекот и неговиот дом. Духовниците предупредуваат дека мирот во семејството не доаѓа само од материјалната благосостојба, туку и од присуството на Божјиот збор, крстот и светите тајни во секојдневниот живот. Отец Рафаило Бољевиќ и владиката Николај Велимировиќ преку своите поучни зборови откриваат зошто, според учењето на Црквата, нечистите сили најмногу се плашат од Светото Евангелие, крстот, светената вода и светата причест.
Отец Рафаило: „Во дом каде што се чува Светото Евангелие, нечистите сили тешко пристапуваат“
Во време кога многумина бараат мир, заштита и духовна сила, православните духовници потсетуваат дека вистинската сигурност се наоѓа во верата, молитвата и присуството на светост во домот. Според зборовите на отец Рафаило Бољевиќ, игумен на манастирот Подмаине, постојат едноставни, но длабоко значајни начини семејството духовно да се зацврсти и заштити од злото.
– Свети Јован Златоуст вели дека во дом каде што се чува Светото Евангелие, на посебно место, на полица, пожелно е да гори и кандило, во таков дом нечистите сили тешко пристапуваат. А уште ако родителите и децата го целиваат Светото Евангелие и му се поклонуваат… Покрај светото тело и светата крв Христова, Светото Евангелие е најсвето – објаснил отец Рафаило.
Тој истакнува дека домот во кој се почитуваат светините, каде што се чита Евангелието и се пали кандило, станува место на мир, љубов и духовна заштита. Таквиот простор, според учењето на светите отци, се исполнува со светлина и благодат, а не со страв и немир.
Три работи од кои демоните најмногу се плашат
Светиот владика Николај Охридски и Жички во своите „Мисионерски писма“ пренесува духовно видение на свети Јован Вострски, кое говори за тоа од што демоните најмногу се плашат во животот на еден христијанин.
Во 157. писмо владиката опишува настан во кој свети Јован за време на молитва ги видел демоните и ги прашал:
„Еднаш, кога блажениот Јован стоеше на молитва, му се отвори духовниот вид и ги виде демоните. Ниту се осмелуваа да му се приближат на Божјиот човек, ниту сакаа многу да се оддалечат од него. Гледајќи дека се обземени од страв, Јован ги праша: ‘Од што најмногу се плашите?’ Демоните одговорија: ‘Од три работи: од она што вие христијаните го носите околу вратот, од она со што се миете во Црквата и од она што го јадете во Црквата.’“
Кога свети Јован ги прашал од што најмногу се плашат, одговорот бил јасен: „Од она што го јадете во Црквата.“
Владиката Николај потоа го објаснува значењето на овие зборови:
„Зар ова не ти е јасно? Она што христијаните го носат околу вратот е крстот. Она со што се крштеваат или се поросуваат во Црквата е светената вода. А она што го јадат во Црквата е светата причест.“
Крстот, светената вода и причеста – духовен бедем против темнината
Говорејќи за силата на овие светини, владиката Николај ја нагласува нивната длабока симболика и значење во духовниот живот на верниците:
„Крстот е знак на победа преку страдање од љубов. Светената вода чисти и означува духовна и телесна чистота. Причеста е небесна трпеза на која на душата ѝ се даваат за храна телото и крвта Божја. Зар е чудо тогаш што пеколните сили треперат од овие три работи?“
Според неговите зборови, пеколните сили се обидуваат човекот да го оддалечат од Бога, одземајќи му го она што духовно го издигнува — љубовта, чистотата и светата духовна храна.
„Тие им шепотат на луѓето сосема спротивни совети: по секоја цена да избегнуваат страдање, со што сакаат од човечките срца да ја искоренат љубовта и човекољубието; да живеат во гревовна нечистотија, со што сакаат луѓето да ги направат свои поданици и блиски сродници и да ги оддалечат од пречистиот Бог; и да ја изморуваат душата со глад, не давајќи ѝ никаква божествена храна, туку да се хранат само со земна храна, како животни.“
На крајот, владиката Николај заклучува:
„А од причеста најмногу се плашат пеколните духови, затоа што таа претставува круна на човековото возвишување и соединување со Бога.“
