Македонската православна црква и нејзините верници го слават есенскиот Крстовден на 27 септември, денот на пронаоѓањето на светиот крст.




Затоа овој празник се нарекува Воздвижение на чесниот крст, а во православниот календар е означен со црвена буква.
На овој ден се почитува обичајот на берење босилек – растение кое го нарекуваат „божјо“ или „свето“. Се внесува во куќата и свети на Божиќ, а се верува дека носи успех и здравје во домаќинството. Се верува дека треба да се прикачи на иконата.




На овој ден многу православни постат, најчесто на леб и вода. Кој се крсти со крст, на тој Крстоден пости – е позната српска поговорка. Вообичаено е да се јаде леб со грозје. Многумина нема да дадат едно или друго овошје, а камоли храна од животинско потекло. Овој ден, се верува, предвидува каква зима ќе биде.




Ако на Крстовден е облачно, се верува дека зимата ќе биде богата со снег, а ако е суво, следната година ќе биде сушна. Се следи и летот на птиците, па старите велат дека ако ластовиците не си заминат до Крстовден, нема да има силна зима. Блага зима предвидува и слабиот дожд на Христовиот ден, го нарекуваат „злато за нивите и отров за лозјата“. Земјоделците и овоштарите со нетрпение очекуваат да грми на Божиќ бидејќи, според верувањата, предвидува плодна година.




На Крстовден, добро е работодавците да ги платат своите работници. Овој обичај потекнува од античко време бидејќи на овој ден платиле работниците кои ги чувале нивите од Ѓурѓовден (6 мај) до Христовиот ден (27 септември).




Додека за многу други празници кои се обележани со црвена буква, точно е дека не треба да се чисти домот, да се вакуумира и да се прават други слични задачи, на Крстовден е обратно. На овој ден добро е да се уреди куќата и така условно кажано да се подготви за зима.











